2017(e)ko martxoaren 30(a), osteguna

‘W-ZURIA’ TXIMELETA BABESTEKO PROIEKTUA JARRI DU ABIAN ZARAUZKO INGURUMEN DEPARTAMENTUAK

Espeziea berreskuratze horretan, Zerynthia elkartearekin elkarlanean, zumarrak landatu zituzten duela aste pare bat Astin, Zuhaitz Egunean.



Orokieta Herri Eskolako ikasleek, herriko ikastetxe guztien izenean, zumarrak landatzen aritu ziren hilabete hasieran, Astin.Onddo batek eragindako gaitzak jota –zumarraren grafiosia–, zuhaitz horiek desagertzen ari dira Europa osoan, eta horrek W-zuria izeneko tximeletari eragiten dio, zumarren loreak behar dituelako elikatzeko. Ingurumen departamentuak espezie hori babesteko eta berreskuratzeko proiektua martxan jarri du, Zerynthia elkartearekin batera.

Ingurumen teknikari Gloria Vazquez eta Zerynthia elkarteko Dan Lertxundi (Aritz Mutiozabal).
Biodibertsitate galera horri aurre egiteko programa bat martxa jarri da hainbat herrialdetan. Ingurumen zinegotzi Gloria Vazquezek. esanetan, “programa horren barruan Espainiako Ingurumen Ministerioak interesatuen eskura jartzen ditu gaixotasun horrekiko erresistenteak diren zumarrak, eta horietako batzuk dira hemen zuhaitz egunean Orokietako ikasleek landatu zituztenak”. Landatutako zumarrak oraindik gazteak direla gaineratu du, “baina hazten direnean tximeletaren bizilekua izatea dugu helburu”.

Populazio urria

Zerynthia elkarteko kide da Dan Lertxundi, eta adierazi du aipatu tximeleta espezie hori ez dagoela desagertua Euskal Herrian, baizik eta “oso jaitsita dago bere populazioa”. Egitasmo honen bitartez, zumardi txiki batzuk landatu dituzte: “Gipuzkoa mailan, iaz Donostian egin genuan, eta aurten, Zarautzen ez ezik, Zumaian eta Oñatin, eta Eibarren egiteko asmoa dago”.
Tximeletak W-zuria hartzen du hegoetan w itxurako irudi zuri bat daramalako. Lertxundik kontatu duenez, “gutxi gorabehera, ekainetik aurrera egiten du hegan. Basoko tximeleta da, zuhaitzen gainaldean egiten duelako hegan eta oso gutxi jaisten delako landereetara. Hori dela-eta, oso zaila izaten da ikustea”.
Naturan dauden espezieen bioaniztasuna mantentzea “oso garrantzitsua” dela nabarmendu du Ingurumen zinegotziak, “naturaren oreka” mantendu ahal izateko. Izan ere, “espezie baten galerak beste espeziengan eragin negatiboa du”.
Zumarrak landatu zituzten gunean, W-zuria tximeletaren ezaugarriak eta nondik norakoak adierazten dituen panel dibulgatibo bat jarri dute.

2017(e)ko urtarrilaren 26(a), osteguna

Zezen-txoria Iñurritzan


Iñurritza, aurtengo neguan emari handikoa ari da izaten, hegazti aldetik dibertsitate handikoa, alegia, nahiz eta argazkian igartzen den bezala, hotz handia eta izotza egin duen. Nik neuk, aurten egindako bisita guztietan, egunero 35 espezietik gorako zerrenda eginez, hauetako beste hainbat 40 espezie, eta birritan 50 espezie pasatzea lortu dut.


Hau dena eta neguan gaudela jakinik, egunotan Iñurritzak egundoko hegaztienganako dibertsitatea duela ikus dezakegu. Horrenbesteko aniztasuna nahikoa ez bada ere, Iñurritzak espezie ororen populazio nahiko ugaria ere izan du bere baitan, zenbait espezie urri eta aipagarrien artean. Hauen artean:


Nola ez dugu aipatuko, denen artean, gure aurtengo Antzar hankagorriska (Anser anser). Hiru urte eta gero, azkenean, beste antzar bat geratu zaigu negua bertan igarotzera.



Iñurritzara iristen garen gehienetan, Antzarra belar artean ezkutatuta egoten da, eta buelta osoa eman eta gero noizbehinka ikusten uzten da, guk argazkiak atera diezazkiogun.

Beti askatuta eta enbarazuan dauden txakur eta jabe aluak gure hegaztiak uxatzen dituzte.


Antzarra erraz ikaratzen da eta dagoeneko hiru bat aldiz altza da bere tokitik izututa. Eskerrak beti itzultzen den.

Antzarra errekatik ura edaten



Basahate (Anas platyrhynchos) bikotea atsedena hartzen



Ipar-ahate (Mareca strepera) ar heldu bat izan dugu denboraldi luze batean.





Zerzeta arrunta (Anas crecca) ar heldua

Zerzeta emea


Ubarroi handia (Phalacrocorax carbo) platuxa bat zanpatzen


Iñurritza errekan, normalean betiko biak egoten dira.
Tarteka harri baten gainean jartzen dira, arrantzan egin eta gero hegoak astinduz lehortzeko.

Hau Iñurritzan sarritan ikus daitekeen eszena da.
Lertxuntxo txikia ubarroiaren ondotik doa, honek altzatako arrainak arrantzatzeko.




Gabai balear (Puffinus mauretanicus) bat ere ikusi genuen Hegazti Negutiarren Zenbaketan.
Baina honi argazki bat ateratzeko modurik ez dago.


Noizbehinka Lertxun hauskara (Ardea cinerea) agerian geratzen da.


Lertxuntxo txikia (Egretta garzetta) hondarretan atseden hartzen, hara eta hona begira.

Bere gehien gogoko duen txokoan, eguzkia hartzen.

Lertxuntxoa bere isladari begira...


Miru gorria (Milvus milvus) gutxitan agertzen den harraparia da.





Zapelatza (Buteo buteo) tarteka agertzen zaigu.


Uroilo arrunta (Gallinula chloropus) ugari daude Iñurritzan.
Behin 15 ale zenbatzera iritsi ginen, hauen artean 4 gazte gutxienez zeudelarik.


Urteko lehen astean 10 Urre-txirri arrunt (Pluvialis apricaria) izan ditugu gure larretan.


 

Inoiz baino gertuago...


Hegabera (Vanellus vanellus) bat ere pare bat egunetan agertu zen.




Urteko lehen egunean, 20 Istingor arrunt (Gallinago gallinago) ale zenbatu nituen.

Lumaje bikain honekin ederki kamuflatzen dira belar artean.
Dirudienez, bertako zikinkeria ikusteaz ohitu dira.

Atsedena hartzen


Kaio mokohori (Larus canus) heldu bat ikusi genuen Emilio Salvatierra eta biok, egun haizetsu eta euritsu batean. Zita interesgarria gure biotopoarentzako.


Marikoi handia (Catharacta skua) ere agertu zen,  Kaio hankahori eta Kaio beñltzei segika Talaimediko amildegietan bertan.


Usapal turkiarra (Streptopelia decaocto)


Martin arrantzale (Alcedo atthis) pare bat dabil egunotan Iñurritzan elkarri segika.


Belatz gorri (Falco tinnunculus) pare bat ere badabiltza.


Negu-txirta (Anthus pratensis) da egunero aurki daitekeen hegaztia.




Buztanikara horia (Motacilla cinerea)


Buztanikara zuria (Motacilla alba)


Txepetxa (Troglodytes troglodytes). Argazkietan ateratzea gogoko ez duena.


Tuntun arrunta (Prunella modularis), garai hontan ugari duguna.


Txantxangorria (Erithacus rubecula), hain konfidatua dena.

Oso gertu...

Argazkietan agertzeko jaio direla dirudi.


Pintxartxar burubeltza (Saxicola torquata)


Itsasoari begira...


Birigarro arrunta (Turdus philomelos) orain hasi da sarriago agertzen.


Ihi-txoria (Cisticola juncidis), hemen inoiz falta ez dena

Pasa den udan kume asko izan zituzten eta orain mordoa dago.



Etze-txinboa (Sylvia undata)

Itsas-mailan ikusten diren gutxienetakoak


Inoiz baino gertuago... ia zapata gainera igo zitzaidan hau.


Txinbo burubeltz (Sylvia melanocephala) arra

Txinbo burubeltz emea, harrapatzeko zailak, benetan.


Txio arrunta (Phylloscopus collybita), orain gure txio bakarra...

 ...baina dagoeneko besteak etortzeko prest gaude!


 Buztanluzea (Aegithalos caudatus)


Erregetxo arrunta (Regulus ignicapilla)


Hauei aldiz, argazkietan ateratzea ez zaie asko gustatzen.


Kaskabeltz handia (Parus major)


Erroi (Corvus corax) bikote bat ere ibili zaigu biotopotik bueltaka, agian habia egiteko asmoz, baina argazki oso txarrekin... hobe ez jarri


Ezin gara Etxe-txolarreetaz (Passer domesticus) ahanztu! Hau emea.
Bertan ugarienak ditugu... baina ez askogatik!


Landa-txolarre (Passer montanus) mordo bat ere badaukagu.
Lehengo igandean, Alfredo Valiente eta biok 50 ale zenbatu genituen!!!


Txonta arrunta (Fringilla coelebs), emea.


Txorru arrunta (Carduelis chloris)


Hesi-berdantza (Emberiza cirlus) emea. Espezie hau ere ugaria dugu egun hauetan, gutxienez 14 ale zenbatu ditut.


Zingira-berdantza (Emberiza schoeniclus) negu osoan zehar dugu.
Igandean, Alfredo eta biok 14 zenbatu genituen!


Eta nola ez dugu aipatuko! Aurtengo berririk hoberena...
Gure lehen Zezen-txoria!!!
Iñurritzako lehen zita da Zezen-txoriarena (Botaurus stellaris), nik neuk aurkitu eta oraingoz, nik bakarrik ikusitakoa.
Ea gehiagotan ikusten dugun eta argazki dexentek ateratzen dizkiogun.

Ordura arte...


Ondo izan!